هوش مصنوعی فیزیکی در حال تبدیل شدن به یکی از میدانهای رقابت مهم صنعتی است و حرکت ژاپن در این حوزه بیش از هر چیز ناشی از ضرورت است. با کاهش نیروی کار و افزایش فشار برای حفظ بهرهوری، شرکتها بهطور فزایندهای از رباتهای مجهز به هوش مصنوعی در کارخانهها، انبارها و زیرساختهای حیاتی استفاده میکنند.
وزارت اقتصاد، تجارت و صنعت ژاپن در مارس ۲۰۲۶ اعلام کرده است که هدف دارد یک بخش داخلی قوی در حوزه هوش مصنوعی فیزیکی ایجاد کند و تا سال ۲۰۴۰ حدود ۳۰ درصد از بازار جهانی را در اختیار بگیرد. این کشور در حال حاضر نیز جایگاه قدرتمندی در رباتیک صنعتی دارد و بر اساس اعلام این وزارتخانه، تولیدکنندگان ژاپنی در سال ۲۰۲۲ حدود ۷۰ درصد از بازار جهانی را در اختیار داشتهاند.
وبسایت TechCrunch بر اساس گفتوگو با سرمایهگذاران و مدیران صنعت بررسی کرده است که چه عواملی این تغییر را پیش میبرند، رویکرد ژاپن چه تفاوتی با آمریکا و چین دارد و با بلوغ این فناوری، ارزش اصلی احتمالاً در چه بخشهایی ایجاد خواهد شد.
چند عامل باعث گسترش استفاده از این فناوری در ژاپن شده است، از جمله پذیرش فرهنگی رباتها، کمبود نیروی کار ناشی از فشارهای جمعیتی، و توانمندی قوی صنعتی در حوزه مکاترونیک و زنجیره تأمین سختافزار. این موضوع را یکی از مدیران شرکت سرمایهگذاری Woven Capital در گفتوگو با TechCrunch مطرح کرده است.
یکی از مدیران Global Brain نیز گفته است که هوش مصنوعی فیزیکی بهعنوان ابزاری برای تداوم فعالیتها استفاده میشود؛ به این معنا که چگونه میتوان با نیروی انسانی کمتر، کارخانهها، انبارها، زیرساختها و خدمات را فعال نگه داشت. او تأکید کرده که کمبود نیروی کار مهمترین عامل در این روند است.
بحران جمعیتی ژاپن نیز در حال تشدید است. جمعیت این کشور در سال ۲۰۲۴ برای چهاردهمین سال پیاپی کاهش یافته و افراد در سن کار تنها ۵۹.۶ درصد از کل جمعیت را تشکیل میدهند؛ سهمی که پیشبینی میشود طی ۲۰ سال آینده حدود ۱۵ میلیون نفر دیگر کاهش یابد. این وضعیت در حال تغییر شیوه فعالیت شرکتهاست. بر اساس نظرسنجی مشترک Reuters و Nikkei در سال ۲۰۲۴، کمبود نیروی کار مهمترین عامل سوق دادن شرکتهای ژاپنی به سمت استفاده از هوش مصنوعی بوده است.
یکی از مدیران Salesforce Ventures نیز گفته است که انگیزه استفاده از این فناوری از صرفاً افزایش بهرهوری به سمت بقا در صنعت تغییر کرده است. به گفته او، ژاپن با محدودیت واقعی در تأمین نیروی کار روبهروست و برخی خدمات اساسی بدون نیروی انسانی کافی قابل ادامه نیستند. با توجه به کاهش جمعیت در سن کار، استفاده از هوش مصنوعی فیزیکی به یک ضرورت ملی برای حفظ استانداردهای صنعتی و خدمات اجتماعی تبدیل شده است.
