بروز رسانی لحظه آخری ماموریت JUICE را نجات داد

بهروز فیض
0

 یک کاوشگر بسیار سنگین فضایی در حال انجام سفری هشت‌ساله به سیاره مشتری است و برای رسیدن به مقصد خود از نیروی گرانش زمین و زهره بهره می‌برد. چند هفته پیش از عبور برنامه‌ریزی‌شده‌اش از کنار زهره، مأموریت JUICE متعلق به آژانس فضایی اروپا به طور ناگهانی قطع ارتباط کرد و این موضوع توانایی آن را برای انجام مانور سیاره‌ای به خطر انداخت.



با قطع ارتباط با فضاپیما، تیم‌های مهندسی تحت فشار زمانی شدید تلاش کردند تا مشکل را شناسایی و رفع کنند، به امید آن‌که فرمان‌هایشان به JUICE برسد؛ فضاپیمایی که میلیون‌ها کیلومتر دورتر در حال حرکت است.

JUICE که مخفف کاوشگر قمرهای یخی مشتری است، اکنون در مسیر زهره قرار دارد تا در تاریخ ۳۱ اوت از گرانش این سیاره برای افزایش سرعت خود استفاده کند. این اقدام پس از رفع یک نقص نرم‌افزاری انجام می‌شود که باعث ضعیف شدن سیگنال فضاپیما شده بود. مرکز کنترل مأموریت موفق شد ارتباط با JUICE را به موقع برقرار کند تا آن را برای عبور از کنار زهره آماده کند و مأموریت را از خطر نجات دهد.

در تاریخ ۱۶ ژوئیه، زمانی که JUICE از بالای ایستگاه زمینی در اسپانیا عبور می‌کرد، آنتن فضایی آژانس نتوانست با آن ارتباط برقرار کند. این موضوع نگرانی‌هایی را درباره ورود فضاپیما به حالت اضطراری ناشی از اختلال‌های متعدد در سیستم‌های داخلی آن ایجاد کرد.

مدیر عملیات فضاپیمای JUICE اعلام کرد که از دست دادن ارتباط با یک فضاپیما یکی از جدی‌ترین شرایط ممکن است و بدون دریافت داده‌های تله‌متری، تشخیص و رفع مشکل بسیار دشوارتر می‌شود.

فضاپیما به‌طور خودکار پس از ۱۴ روز ریست می‌شد، اما تیم مأموریت نمی‌توانست این مدت را منتظر بماند، چون ممکن بود عبور از کنار زهره را از دست بدهد. بنابراین، مهندسان شروع به ارسال فرمان‌هایی به موقعیت احتمالی JUICE در فضا کردند. این کار بسیار دشوار بود، زیرا فضاپیما در آن زمان در فاصله ۲۰۰ میلیون کیلومتری و در سمت دیگر خورشید قرار داشت. هر سیگنال نجات ۱۱ دقیقه طول می‌کشید تا به فضاپیما برسد و ۱۱ دقیقه دیگر برای دریافت پاسخ لازم بود.

پس از حدود ۲۰ ساعت، یکی از فرمان‌ها به فضاپیما رسید و پاسخ دریافت شد. خوشبختانه JUICE در وضعیت خوبی قرار داشت و هیچ خرابی سیستمی مشاهده نشد.

مشخص شد که یک اشکال نرم‌افزاری در زمان‌بندی باعث شده بود سیگنال فضاپیما آن‌قدر ضعیف شود که از زمین قابل شناسایی نباشد. نرم‌افزار داخلی JUICE تقویت‌کننده سیگنال را با استفاده از یک تایمر داخلی روشن و خاموش می‌کند. این تایمر هر ۱۶ ماه یک‌بار از صفر شروع می‌شود و اگر نرم‌افزار دقیقاً در لحظه ریست شدن تایمر در حال استفاده از آن باشد، تقویت‌کننده خاموش می‌ماند و ارتباط با زمین قطع می‌شود.

تیم مأموریت موفق شد این مشکل را رفع کند و اکنون در حال بررسی راه‌هایی برای جلوگیری از تکرار آن در آینده است.

JUICE در تاریخ ۱۴ آوریل ۲۰۲۳ پرتاب شد و مجموعه‌ای از ابزارهای سنجش از دور، ژئوفیزیکی و در محل را برای بررسی مشتری و سه قمر دارای اقیانوس آن یعنی گانیمد، کالیستو و اروپا حمل می‌کند. این فضاپیما که ۶۰۰۰ کیلوگرم وزن دارد، قرار است در سال ۲۰۳۱ به منظومه مشتری برسد و با استفاده از چند مانور گرانشی سرعت خود را افزایش دهد. عبور این هفته از کنار زهره دومین مانور از چهار مانور برنامه‌ریزی‌شده است.

JUICE همچنین از گرانش زمین در دو عبور دیگر در سپتامبر ۲۰۲۶ و ژانویه ۲۰۲۹ برای رسیدن به سرعت مورد نیاز استفاده خواهد کرد.

برچسب ها

ارسال یک نظر

0 نظرات

ارسال یک نظر (0)
3/related/default