تا امروز بارها درباره پیر شدن جمعیت ژاپن صحبت شده است. جمعیت این کشور بهسرعت در حال سالمند شدن است و تعداد نوزادانی که متولد میشوند، برای جایگزینی این جمعیت کافی نیست. جمعیت ژاپن آنقدر سالمند شده که اکنون بیش از ۱۰۰ هزار نفر بالای ۱۰۰ سال در این کشور زندگی میکنند؛ رقمی که در تاریخ ژاپن بیسابقه است.
بر اساس دادههای جدید وزارت بهداشت ژاپن، در حال حاضر ۱۰۷٬۶۷۷ نفر ۱۰۰ ساله یا مسنتر در سراسر این کشور زندگی میکنند. نزدیک به ۸ هزار نفر از آنها نیز در یک سال گذشته وارد ۱۰۰ سالگی شدهاند.
راز طول عمر نسبتاً سالم در میان سالمندان صدساله ژاپنی چندان پیچیده نیست. از نظر تغذیه، مصرف چای سبز، غذاهای تخمیرشده و مقدار زیادی ماهی تازه از عادات رایج در این کشور است. سبک زندگی مردم ژاپن نیز به این موضوع کمک میکند. ژاپن فقط کشوری با شهر بزرگی مانند توکیو نیست؛ بسیاری از شهرها، روستاها و مناطق مختلف این کشور به گونهای طراحی شدهاند که مردم برای رفتوآمد روزمره بتوانند بیشتر پیادهروی کنند.
البته نقش خدمات درمانی همگانی را نمیتوان نادیده گرفت. در کنار آن، فرهنگ ژاپن بر ایجاد روابط اجتماعی نزدیک و حفظ ارتباط با دیگران تأکید دارد؛ عواملی که میتوانند به حفظ سلامت ذهنی، شادابی و روحیه افراد در سنین بالا کمک کنند.
زن بودن هم ظاهراً در افزایش شانس رسیدن به ۱۰۰ سالگی نقش دارد؛ بهطوری که ۸۸ درصد از صدسالههای ژاپن زن هستند. مردان ژاپنی شرایط دشوارتری داشتند، چرا که بسیاری از آنها در جریان جنگ جهانی دوم کشته شدند یا دچار مشکلات جسمی طولانیمدت شدند. پس از جنگ نیز بسیاری از آنها در مشاغل صنعتی و کارهای سنگین فعالیت میکردند. مصرف زیاد سیگار و افزایش انزوای اجتماعی پس از بازنشستگی نیز شرایط را برای آنها سختتر میکرد. البته همه کهنهسربازان ژاپنی جنگ جهانی دوم سرنوشت تلخی نداشتند.
روزنامه نیویورک تایمز برای اینکه تصویری واقعیتر از این آمار ارائه دهد، به سراغ تتسوئو ساتو، مرد ۱۰۶ ساله و یکی از کهنهسربازان جنگ جهانی دوم، رفت. ساتو روزهای خود را با درست کردن دفترچه از تقویمهای قدیمی میگذراند. او همچنان توانایی حرکت دارد و تا جایی که از یک فرد ۱۰۶ ساله انتظار میرود، فعال است. حتی آنقدر فعال است که برای جشن تولد ۱۰۷ سالگی خود در یک هتل چشمه آب گرم برنامهریزی میکند و امیدوار است تا ۱۱۰ سالگی زندگی کند.
ژاپن ظاهراً راه زندگی طولانی را تا حد زیادی پیدا کرده است؛ اما حالا با مشکلی مواجه است که بسیاری از کشورهای دیگر نیز در تلاش برای حل آن هستند: چگونه مردم را به فرزندآوری بیشتر تشویق کنند. جمعیت ژاپن در سال ۲۰۰۸ به بالاترین میزان خود رسید و از آن زمان نرخ تولد در این کشور بهشدت کاهش یافته است. پیشبینی میشود جمعیت ژاپن تا سال ۲۰۷۰ با کاهش چشمگیری به حدود ۸۷ میلیون نفر برسد.
