ما تقریباً به هر کسی که با او برخورد میکنیم «حالت چطوره؟» میگوییم؛ همکارها، باریستا، یا آن همسایه عجیب که همیشه از کنار او رد میشویم. این جمله مؤدبانه و خودکار است و به گفته متخصصان ارتباطات، راهی مطمئن برای سطحی و فراموششدنی نگه داشتن گفتوگو محسوب میشود.
استوارت فدرسون، مربی سخنرانی و ارتباطات، به نیویورک پست گفت برای حفظ کیفیت گفتوگو بهتر است از پرسیدن «حالت چطوره؟» دست برداریم. او این عبارت را «بیفایدهترین سه کلمه در دنیای ارتباطات» توصیف کرد و گفت کسی که سؤال میپرسد واقعاً نمیخواهد بداند و کسی که جواب میدهد هم معمولاً حقیقت را نمیگوید.
او چیزی را توصیف میکند که برای همه آشناست. «حالت چطوره؟» معمولاً با یک جواب سرسری همراه است؛ «خوب»، «بد نیستم»، «سرم شلوغه». گفتوگو همانجا تمام میشود و هیچکس چیزی از خودش نگفته است. فدرسون این وضعیت را یک عادت خستهکننده میداند که هر جرقهای را از شروع یک گفتوگوی واقعی میگیرد.
مشکل، خود گپوگفت نیست؛ مشکل گپوگفت تنبل است. فدرسون پیشنهاد میکند سؤالهای باز بپرسیم تا طرف مقابل فرصت پاسخ واقعی داشته باشد. او میگوید بهتر است سؤالها را با «چی» شروع کنیم؛ مثل «جالبترین بخش روزت چی بوده؟»، «الان منتظر چی هستی؟»، «این روزها به چی فکر میکنی؟». این سؤالها جزئیات را دعوت میکنند بدون اینکه طرف مقابل را تحت فشار بگذارند.
پژوهشها هم این موضوع را تأیید میکنند. یک مطالعه در سال ۲۰۱۹ از دانشگاه هاروارد بیش از ۳۰۰ گفتوگو را بررسی کرد و نشان داد افرادی که سؤالهای پیگیریکننده و فکرشده میپرسند، از نظر طرف مقابل دوستداشتنیتر و بااعتمادبهنفستر به نظر میرسند. مطالعهای دیگر در دانشگاه ایالتی نیویورک در استونی بروک نشان داد سؤالهای عمیقتر احساس ارتباط را افزایش میدهد، حتی بین غریبهها.
گفتوگوی کوتاه در محیط کار این موضوع را کاملاً آشکار میکند. یک نظرسنجی اخیر نشان داد ۷۴ درصد افراد در صحبت کردن با همکاران مشکل دارند، با اینکه معمولاً گفتوگوی رودررو حال افراد را بهتر میکند. قرارهای عاشقانه هم همین منطق را دنبال میکنند؛ برداشت اولیه معمولاً به این بستگی دارد که طرف مقابل در همان چند جمله اول حاضر و درگیر به نظر برسد یا بیعلاقه و دور.
اگر هدف ایجاد ارتباط باشد، جمله اول تعیینکننده است. دفعه بعد که «حالت چطوره؟» بهطور خودکار روی زبانت آمد، میتوانی آن را با سؤالی جایگزین کنی که ارزش یک پاسخ واقعی داشته باشد. لازم نیست خلاقیت به خرج بدهی؛ کافی است نشان بدهی واقعاً اهمیت میدهی.
