همه ما این آدم را میشناسیم؛ کسی که مدام حرفهای توهینآمیز و بیادبانه را پشت عنوان «صراحت بیرحمانه» پنهان میکند. همان دوست «رک» که در واقع از کوچککردن دیگران لذت میبرد.
برای کسی مثل من که هم صداقت رادیکال و هم همدلی را ارزشمند میداند، راه محترمانهتری برای گفتن حقیقتهای سخت وجود دارد. منظور این نیست که احساسات و افکارت را سانسور کنی یا با کنایه و پیچاندن حرف بزنی. اما میشود کاملاً صادق بود بدون اینکه به کسی آسیب زد.
بسیاری از افراد این روزها «صداقت بیرحمانه» را وارد دنیای قرارهای عاشقانه کردهاند و آن را مثل یک روند تازه در روابط میبینند. اما این رویکرد میتواند بیشتر آسیبزننده باشد تا مفید.
صداقت بیرحمانه یعنی گفتن حقیقتِ بیفیلتر و بدون هیچ نرمکردنی، بدون اینکه به تأثیر آن بر طرف مقابل فکر شود. هرچند ممکن است رویکردی مثبت به نظر برسد، معمولاً راه مهربانانهتر و محترمانهتری برای بیان حقیقتهای ناخوشایند وجود دارد.
وقتی کسی با صداقت بیرحمانه حرف میزند، اغلب احساسات طرف مقابل را در نظر نمیگیرد. همدلی تقریباً غایب است و همین میتواند باعث شود طرف مقابل حالت دفاعی بگیرد یا کاملاً بسته شود.
البته زمان و مکان برای صداقت بیرحمانه وجود دارد. برخی وقتی از رفتار بد کسی خسته میشوند به آن متوسل میشوند. بعضیها هم به «محبت سختگیرانه» اعتقاد دارند که گاهی مؤثر است. و البته کسانی هم هستند که ادعا میکنند «رک» هستند، در حالی که در واقع فقط بیادبانه رفتار میکنند.
صداقت در رابطه میتواند باعث شود افراد ناسازگار سریعتر مشخص شوند. بیان صریح افکار و احساسات در رابطه رفتاری مثبت است.
اما صداقت بیرحمانه میتواند به یک ارتباط صمیمانه آسیب بزند.
نویسنده این مقاله در یک خانواده ایتالیایی بزرگ شده است و تا حد زیادی به تندی عادت دارد. با این حال، صداقت بیرحمانه را کمی… بیدلیل خشن می داند. گفتن حقیقت سخت گاهی لازم است، اما معمولاً میتوان آن را با کمی ـ یا حتی مقدار زیادی ـ دقت و توجه بیشتر بیان کرد.
جونیس وب، روانشناس، در مقالهای در Psychology Today میگوید: «وقتی کسی خودش را ‘بیرحمانه صادق’ معرفی میکند، برای خودش راه فرار میگذارد. با اضافهکردن کلمه ‘صادق’ بعد از ‘بیرحمانه’ به شما میگوید که قرار است آزارتان بدهد، اما نباید ناراحت شوید چون او فقط صادق است. این پیچشی است که هم گیجکننده و هم ناعادلانه است و احتمالاً باعث میشود فکر کنید احساس ناراحتیتان اشتباه است.»
این به آن معنا نیست که نباید حقیقت را با شریکتان در میان بگذارید؛ فقط یعنی باید این کار را با ملاحظه بیشتری انجام دهید. یا همانطور که وب میگوید: «حقیقت همراه با شفقت.»
او مینویسد: «حقیقت همراه با شفقت یعنی بیان حقیقت با هدف افزایش آگاهی، نه آسیبزدن. وقتی پیامی آزاردهنده تلقی شود، احتمال اینکه طرف مقابل بسته شود یا حالت دفاعی بگیرد بیشتر است.»
به بیان دیگر، صداقت بیرحمانه ارتباط را کاهش میدهد، اما حقیقت همراه با شفقت آن را تقویت میکند. و همانطور که میدانیم، ارتباط در روابط عاشقانه همهچیز است.
دفعه بعد که خواستید با فردی که در حال قرار گذاشتن با او هستید «بیرحمانه صادق» باشید، اول به اثرش فکر کنید. آیا راه مهربانانهتری برای توضیح افکار و مشاهداتتان وجود دارد؟ آیا واقعاً صادق هستید یا فقط دارید بیادبانه رفتار میکنید؟
