دانشمندان میگویند جهان پر از شگفتی و راز است، اما گاهی هم با «ناکامیهای کیهانی» روبهرو میشویم. کشف تازه یک ابر مادهتاریک نشان میدهد که بقایای یک کهکشان ناکام ــ که هرگز ستارهای در آن شکل نگرفته ــ مانند یک فسیل از روزهای آغازین کیهان باقی مانده است.
گروهی از اخترشناسان نوع جدیدی از جرم آسمانی را معرفی کردهاند: یک ابر مادهتاریک بدون ستاره اما سرشار از گاز، بازماندهای بسیار قدیمی از دوران شکلگیری کهکشانها. آلخاندرو بنیتز-یامبای، اخترفیزیکدان دانشگاه میلان و پژوهشگر اصلی این پروژه، میگوید این کشف «داستان یک کهکشان شکستخورده» است و گاهی در علم، شکستها بیش از موفقیتها به ما میآموزند. او میگوید نبودِ ستارهها دقیقاً همان چیزی است که نظریه را تأیید میکند و نشان میدهد این جرم، یک بلوک سازنده اولیه است که هرگز به یک کهکشان واقعی تبدیل نشده است.
دانشمندان سالها درباره وجود جرمی فرضی به نام RELHIC نظریهپردازی کرده بودند؛ جرمی که باید سرشار از گاز باشد اما هیچ نشانهای از تشکیل ستاره در آن دیده نشود. جستوجو زمانی به نتیجه رسید که تلسکوپ فضایی هابل به سوی ابری در فاصله حدود دو هزار سال نوری از زمین نشانه رفت. دوربین بسیار حساس هابل نشان داد که واقعاً هیچ ستارهای در آن وجود ندارد.
این جرم یک ابر مادهتاریک است که نتوانسته گاز کافی برای ساخت ستارهها جمع کند. این ابر نهمین ابر گازی شناساییشده در حاشیه کهکشان مارپیچی نزدیک، «مسیه ۹۴»، است و به همین دلیل «ابر-۹» نام گرفته است.
ابر-۹ نسبت به ابرهای مشابه کوچکتر، فشردهتر و بسیار کرویتر است. هسته آن از هیدروژن خنثی تشکیل شده که پهنهای به اندازه ۴۹۰۰ سال نوری را در بر میگیرد. جرم گاز موجود در آن حدود یک میلیون برابر جرم خورشید است و کل ابر حدود پنج میلیارد برابر جرم خورشید برآورد میشود. پژوهشگران معتقدند این ابر بهشدت تحت سلطه مادهتاریک است، زیرا فشار گاز هیدروژن خنثی دقیقاً در برابر نیروی گرانش ابر تعادل ایجاد کرده است.
