حتی برای کشاورزان امروزی هم بیماری آبله گوسفندی دردسر بزرگی محسوب میشود. این بیماری که بهسرعت گسترش پیدا میکند، باعث مرگ دامهای جوان میشود و میزان تولید پشم، گوشت و شیر دامهایی را که زنده میمانند نیز کاهش میدهد. بنابراین تعجبی ندارد که مزارع در دوران قرون وسطی آسیبپذیری بیشتری در برابر آبله گوسفندی داشته باشند؛ این بیماری حتی به شکلی عجیب وارد نسخههای خطی قدیمی شده است، البته نه بهصورت نوشته، بلکه در قالب DNA ویروس.
در مطالعهای که بهتازگی در مجله Science Advances منتشر شده، گروهی از متخصصان ژنتیک، تاریخ، ویروسشناسی و چند حوزه دیگر، DNA موجود در پوست حیواناتی را که بین قرن هشتم تا چهاردهم میلادی برای ساخت کتاب استفاده شده بود، استخراج و بررسی کردند. نتیجه شگفتانگیز بود؛ این DNA متعلق به ۲۱ ژنوم ویروس آبله گوسفندی بود که قدمت آنها بین ۱۷۰۰ سال پیش از میلاد تا سال ۱۹۱۷ میلادی تخمین زده شد. این نسخههای خطی نیز از مواد مختلفی مانند پوست گوساله، بز و گوسفند ساخته شده بودند. پژوهشگران با ترکیب این اطلاعات با نمونههای باستانشناسی قبلی، توانستند روند تکامل ویروس آبله گوسفندی را در بیش از ۳۵۰۰ سال بازسازی کنند.
لوئیس لُوت، نویسنده اصلی این مطالعه و دانشجوی دکترا در دانشگاه کالج دوبلین، گفت ثبت DNA باستانی عوامل بیماریزا درک ما از بیماریهای عفونی در گذشته را کاملاً تغییر داده است و این مطالعه نشان میدهد که پوست مورد استفاده برای ساخت نسخههای خطی نیز میتواند DNA عوامل بیماریزای حیوانی را حفظ کند. به گفته او، ممکن است آرشیوها و کتابخانههای سراسر جهان نیز آثار ژنتیکی شیوع بیماریهای حیوانی در گذشته را در خود نگه داشته باشند.
