یکی از وعدههای بزرگ هوش مصنوعی این بود که به درمان بیماریهایی کمک کند که تاکنون بشر در حل آنها ناتوان بوده است. این هدف هنوز بهطور کامل محقق نشده، اما هوش مصنوعی اکنون توانسته یک ویروس جدید و قابلفعالیت ایجاد کند که در طبیعت وجود ندارد؛ دستاوردی فنی که هم چشمگیر است و هم نگرانیهایی ایجاد میکند.
پژوهشگران مؤسسه Arc در پالو آلتو، کالیفرنیا، معتقدند به یک موفقیت بیسابقه دست یافتهاند. آنها با استفاده از هوش مصنوعی، ژنومهای ویروسی جدیدی تولید کردهاند. این کار با آموزش یک مدل هوش مصنوعی برای شناسایی ساختار DNA ویروسهای مختلف موجود در طبیعت آغاز شد و سپس از مدل خواسته شد دستورالعملهایی برای ساخت ویروسهای کاملاً جدید طراحی کند.
پس از اینکه این مدل که یک مدل زبانی ژنوم به نام Evo است، چندین گزینه پیشنهادی تولید کرد، دانشمندان این مولکولها را در آزمایشگاه ساختند و آنها را در اختیار باکتریها قرار دادند تا واکنش آنها را بررسی کنند. طبق پژوهشی که محققان روز پنجشنبه در مجله Science منتشر کردند، برخی از این باکتریها ویروسهایی تولید کردند که توانایی آلوده کردن سایر باکتریها و تکثیر شدن را داشتند.
تبلیغات متنی | آژانس طراحی سایت و سئو برانکس
البته این آزمایش چند نکته مهم برای کاهش نگرانیها دارد. نخست اینکه ساخت ویروسهای مصنوعی مدتها پیش از ظهور هوش مصنوعی نیز امکانپذیر بود و بخشی از این آزمایش در واقع استفاده از ابزارهای موجود در تحقیقات ویروسشناسی است. دوم اینکه ویروس ساختهشده در این آزمایش هیچ تهدیدی برای انسان ندارد و فقط میتواند باکتریها را آلوده کند. این موضوع عمدی بوده است، زیرا دادههای DNA مورد استفاده مدل هوش مصنوعی از یک ویروس نسبتاً بیخطر به نام Phi X-174 گرفته شده بود.
همچنین باید توجه داشت که هوش مصنوعی برای رسیدن به نتیجه نهایی، تعداد بسیار زیادی تلاش انجام داده است. طبق گزارش نیویورک تایمز، پژوهشگران از مدل Evo خواستند ۷۰۰ هزار ژنوم احتمالی تولید کند و سپس حدود ۳۰۰ مورد را برای ساخت در آزمایشگاه انتخاب کردند. در نهایت تنها ۱۶ مورد از آنها توانستند بهعنوان ویروسهای فعال عمل کنند.
این موفقیت فاصله زیادی با ایده «قضیه میمون بینهایت» دارد، اما همچنان نشاندهنده نرخ موفقیت نسبتاً پایین در تولید ویروسهای قابلفعالیت توسط هوش مصنوعی است.
قضیه میمون بی نهایت چیست؟
قضیه «میمون بینهایت» بیان میکند که اگر یک میمون برای مدت زمانی بینهایت، بهصورت کاملاً تصادفی و مستقل کلیدهای یک ماشین تحریر را فشار دهد، تقریباً با احتمال قطعی میتواند هر متن مشخصی، از جمله تمام آثار ویلیام شکسپیر، را تایپ کند.
بهطور دقیقتر، اگر هر ضربه کلید کاملاً مستقل و تصادفی باشد، این میمون در نهایت تقریباً با اطمینان کامل هر متن محدود و ممکن را بینهایت بار تولید خواهد کرد. این نظریه را میتوان به شکل کلیتر بیان کرد: هر دنباله بینهایتی از رویدادهای مستقل که احتمال وقوع آنها همیشه حداقل مقداری مثبت باشد، تقریباً بهطور قطعی بینهایت بار تکرار خواهد شد.
در اینجا عبارت «تقریباً با اطمینان قطعی» یک اصطلاح ریاضی است و به این معناست که احتمال رخ دادن آن اتفاق برابر با یک است. همچنین «میمون» در این نظریه یک میمون واقعی نیست، بلکه استعارهای از یک دستگاه فرضی است که میتواند بینهایت رشته تصادفی از حروف و نمادها تولید کند.
نسخههای مختلف این نظریه شامل تعداد زیادی یا حتی بینهایت تایپیست مستقل نیز میشود و متن هدف میتواند از یک جمله کوتاه تا یک کتابخانه کامل تغییر کند.
